Monday, 18 April 2016

Personal Activities 5 (boas locative present paradigm)

Here is the complete locative form of the verb boas to be, so that you can talk about what other people are doing, as well as talking about yourself:

Thero vy o …
(SWFM Yth esov vy ow/owth …)
I am … ing

Thesta o …
(SWFM Yth esos ta ow/owth …)
You (Thou) are … ing

Ma va o …
(SWFM Yma ev ow/owth …)
He is … ing

Ma hei o …
(SWFM Yma hi ow/owth …)
She is … ing

Thero nei o …
(SWFM Yth eson ni ow/owth …)
We are … ing

Thero whei o …
(SWFM Yth esowgh hwi ow/owth …)
You are … ing

Môns o …
(SWFM Ymons i ow/owth …)
They are … ing

Thew ev gweythor vorr rag an gonteth. Ma va o lavürya war an vorow.
He is a roadman for the county. He works on the roads.
Gonisyades bargen tir ew hei. Ma hei o conis gen bühes.
She is a farmworker. She works with cows.
Thens gwarioryon. Môns obery e’n wariva.
They are performers (actors). They work in the theatre.
Here are some extra verbs associated with work or education:


adhesky
educate
assaya
try
covadha
record
cuntel
collect
cussülya
advise
darbary
prepare
dasscrifa
copy
desky
learn
disqwitha
rest
gortheby
answer
goslowes
listen
gweres
assist
gwertha
sell
gwitha
guard
madra
study
metya gen
meet
nivera
count
perna
buy
redya
read
rekna
calculate
remembra
remember
restra
organise
scrifa
write
scudhya
support
strifya
strive
stüdhya
study
whesa
sweat

Sunday, 17 April 2016

Tabm a Gernow 30 (nests)


En gwav, noth ew an enwedh (ash trees) reb an vorr . Nag eus delen veth warnodhans. Nei ell gweles neythow briny dre (rooks) et aga branchys; neythow dhort an vledhen eus passyes. An edhnow a vedn gwil devnydh anodhans e'n gwenton ma.


Otta neyth aral en gwedhen vian reb o lowarth. Nag eus neyth bran. Martesen thewa neyth colobmen (pigeon).


Me a welas an oy ma reb vorr dadn nebes gwedh. Oy colobmen coos ew, dhe'm bres vy.


 Ma edhen vroas o sedha war bedn gwedhen saben. Ma sethen en hy gelvin. Bran dre ew, bes nag eus neyth dhedhy e'n wedhen ma. 



An diw edhen obma a venja gwil aga annedh et o shymbla. Chôkys (jackdaws) ew, ha pur drosüs ens.



Friday, 15 April 2016

Personal Activities 4

Personal Activities 4
We saw some possible occupations, in Personal Descriptions 1, in answer to the question:
Pandr’ew agas soodh?                         What is your occupation?

You can put them together with the answer to the question:
Pe le thesta o conis? (familiar)
(SWFM Pleth esos ta ow konis?)
Pe le thero whei o conis? (formal or plural)
(SWFM Pleth esowgh hwi ow konis?)

Pe le thesta o lavürya? (familiar)
(SWFM Pleth esowgh hwi ow lavurya?)
Pe le thero whei o lavürya? (formal or plural)        
(SWFM Pleth esowgh hwi ow lavurya?)

Pe le thesta o obery? (familiar)
(SWFM Pleth esowgh whi owth oberi?)
Pe le thero whei obery? (formal or plural)
(SWFM Pleth esowgh whi owth oberi?)
Where do you work
(or labour/cultivate)?




Where do you work
(or labour/toil/slave)?




Where do you work
(or act/create/operate)?

e.g. (with some extra occupations)
Skrifenyades o vy. Thero vy obery en sodhva.
I am a secretary. I work in an office.
Tiek o vy. Thero vy o conis war o bargen tir.
I am a farmer. I work on my farm.
Den whel o vy. Thero vy o lavürya war an hens horn.
I am a workman. I work on the railway.
Golghwreg o vy. Thero vy o lavürya en golghty.
I am a washer woman. I work in a laundry.
Proffessor o vy. Thero vy obery en ûniversita.
I am a professor. I work in a university.
Plobmer o vy. Thero vy obery en treven.
I am a plumber. I work in houses.
Bedn’vas o vy. Thero vy o lavürya hardh e’n chei.

I am a housewife. I work hard in the house.

Tabm a Gernow 29 (bishop's visit)


Mis Meurth an ethves dedh,  e’n nos e veu hager awel gen glaw ha gwens crev. 
En Lannberan, reb an eglos, gwedhen a godhas dhort an ke corfflan, war an kerdhva. Thera odhom dhe nebonan gorra an wedhen na dhe ves, drefen boas wharvos dhe les o toas. 



Pub bledhen ma offeren e'n eglos rag Powasow Crows Beran (Cross of St Piran Awards). M'an powasow enora  tüs a wrüg rei servis dres ehen dhe aga eglosyow, aga fluyow, aga hemenethow po en aga  lavür. Ottobma Epscop Tim gen den a wrüg degemeres powas.



  
Tho an eglos tekhys rag an ocasyon, gen baners gwydn ha dü. Cregys o an baners tredh an gwedh ha reb an trulergh. 




Drehevyans bian glas a omdhiskwedhas ewedh; attesva rag an düs coth.



Nag eus bes park kerry bian reb an vorr. Rag hedna res purres o gwitha oll an spassow rag an düs posek ha rag efregyon. An offeren a wharvedhas e'n dohajedh de Sül, terdhegves mis Meurth. Kens ena thera avisyans: na wrewgh whei parkya obma òja onan er glogh.



Rag an offeren thera avisyansow moy: ragerhys rag Epscop Chris ha  ragerhys rag EpscopTim. Thew Chris an epscop Lanalet (St Germans) ha thew Tim epscop Truru.







Wednesday, 13 April 2016

Personal Activities 3

One of the things you want to talk about is how you spend your non-leisure time, i.e. work or education. There are several ways of saying that you are working/you work:

Thero vy o conis …
(SWFM Yth esov vy ow konis.)
I work/labour/cultivate …

Thero vy o lavürya …
(SWFM Yth esov vy ow lavurya.)
I labour/work/toil/slave …

Thero vy o obery …
(SWFM Yth esov vy owth oberi.)
I work/act/create/operate …

Here are some places you can work. Notice that some of them end in -va, which generally indicates a place where something happens. Others end in -jy or ty (forms of chei) indicating a house or building for a particular purpose.

Use with prepositions <en> in or (<e’n> in the) or <war> on:


arhanty

a bank

medhegva dhens
a dentist’s

bal
a mine
mengleudh
a quarry
bank

a bank

milvedhegva (f)
a vet’s surgery
bargen tir
a farm
milva (f)
a zoo
bûro
an office, a bureau
mirva (f)
a gallery
caryans poblek
public transport

en mor

at sea

chei film
a cinema
odyans
a town hall
chei post

a post office

pastel dir (f)

a smallholding
cinema
a cinema
scathow (pl)
boats
cloajy
a hospital
scoll
a school
coljy
a college

shoppa

a store, a shop
floghva (f)
a nursery
sodhva (f)
an office
godrev
a small farm
sodhva bost (f)
a post office
gofenva (f)
an enquiry office
sodhva doll (f)
a tax office
gwarijy

a theatre
sodhva greslü (f)
a police station
gwariva (f)
a theatre, a stage
soler art
an art gallery
gwerthjy
a store, a shop
e’n tir
on the land
gwithty
a museum
tokinva (f)
a ticket office
an hens horn
the railway

tre

at home

lowarth losow
a market garden

tresorva (f)

a treasury

medhegva (f)
a clinic, a doctor’s surgery
treven (pl)
houses

Tabm a Gernow 28 (Trevellance)

Otta radn a vappa coth (1888). Whei ell gweles diw venten, jinjy, men coth, melin eskern ha teller manerjy. Pandr'ew obma lebmyn? Me a wra disqwedhes dhewgh.



En kensa, ottobma fenten e'n vorr, moy es cans bledhen diwettha. Pub bledhen ma hei o springya en kewer lawek. Segh ew hei e'n cres an hav. Ma'n treven war an mappa ewedh.



Thew an vownder goth ma an vorr dhe Trevellance. Nag ew hei pur vas rag kerry. Nag ew hei trulergh da naneyl. 



An maner a veu complys en kensa en 1303. Nag ew an manerjy obma lebmyn. Trevellance ew coth bes nag ewa manerjy. Thera tollow e'n vos rag termyn hir. Rag fra? Na oram. Martesen rag colomednow po skelly-grehednas.



Soweth nag üjens ena na fella. An chei a veu arnowythhys ha "gwellhys" namnygen!

Ma'n velin eskern reb an vorr (Bone Mill Road). Magor ew lebmyn, overdevys gen idhyow. Thew an perhen Arlòdh Falmeth. En termyn eus pasyes nebonan a venja gòberna an velin vel chei. Straft òja hedna y oberoryon a wrüg diswül an to. Lebmyn na alja nagonan triga etto.




Otta an jinjy. Wheal Chyverton Nowydh ew - saw nag ew nowydh lebmyn. Magor ew. (Ergh po rew? Hebma a veu en 2009.)



Pe le ma'n men coth? Martesen ma va war an rün a ügh dhe'n jinjy. Martesen kellys ew. Martesen thew ev overdevys gen spern. Pandr'ew hedna reb an ke? Alja ev boas men hir?





Friday, 25 March 2016

Tabm a Gernow 27 (white flowers)

Ma moy a flourys gwydn lebmyn. Ma’n spern dû o talla bleujyowa (blejowa). Otta budys (skyll) gwydn bian. Spernen dhû ew an wedhen ma, drefen boas an frûtys dû. Re avarr ew rag flourys spern gwydn.


Thew an wedhen ma, reb gover, helyk gen cathas helyk. Nebes melin ew gen bleus flourys.


Ma bleujyow gwydn aral obma. Otta persil bûgh. Hanow aral en Pow an Sowson ew las Mytêrnes Anne.


Thew Kernow leun a gennin gwels. Ma flourys gwydn teg dhe gennin gwels bes nag eus sawor teg dhodhans. Aga sawor ew haval dhe onyon. Nag eus bes budys lebmyn.