Wednesday, 31 January 2018

A Year of Late Cornish Day 30

This is a taster of A Year of Late Cornish

An Degves Dedh Warn Ügens
The Thirtieth Day

De Merher, üdnegves warn ügens a vis Genver. Hebm ew an diwettha dedh mis Genver. Ew an jedh ma arbednek war neb coor? Nag ew an jedh arbednek, saw e vedh wharvos terweythüs haneth en nos. Nei a wra gweles gor loor las.
Wednesday, 31st January. This is the last day of January. Is this day special in some way? The day is not special, but there will be a rare event tonight. We will see a blue super moon.
Pandr’ew loor las? Thew loor las an nessa loor leun en mis calender. Ma lavar “eneth en loor las” rag wharvos terweythüs. An kensa loor leun en mis Genver a veu Calan Genver. An gwella pres dhe weles an gor loor las ma en Kernow a vedh dew ar glogh (diw eur) e’n mettin (po nag eus cloud).
What is a blue moon? A blue moon is the second full moon in a calendar month. There is a saying “once in a blue moon” for a rare event. The first full moon in January was New Year’s Day. The best time to see this super blue moon in Cornwall will be about two o’clock in the morning (if there is no cloud).
Pandr’ew gor loor? Nag üjy an loor o qwaya dro dhe’n Norves en kelgh. Nag ew resegva an loor compes. Terweythyow ma’n loor a bell. Terweythyow ma hei nes. Loor leun en ogas ew gor loor.
What is a super moon? The moon does not move round the Earth in a circle. The moon’s orbit is not uniform. Sometimes the moon is far away. Sometimes it is nearer. A nearby full moon is a super moon.
Ha loor wooj? Liw an loor en neb teller a vedh cogh, an liw gooj. Saw na vedh rüdh en Kernow. Ma odhom a dhifygyans an loor; an Norves a dalvia boas tredh an howl ha’n loor. An difygyans a vedh re dhiwedhes rag Kernow.

And a blood moon? The colour of the moon somewhere will be blood red, the colour of blood. But it won’t be red in Cornwall. A lunar eclipse is needed: the Earth should be between the sun and the moon. The eclipse will be too late for Cornwall.

Thursday, 4 January 2018

A Year of Late Cornish

For the time being I am doing a short daily bilingual post in a new blog. Hopefully you will find it good revision until I put up more lessons on this blog.

https://ayearoflatecornish.blogspot.co.uk/

If there is a technical problem try


ayearoflatecornish.blogspot.com


Thursday, 9 November 2017

Tabm a Gernow 109 (Making Christmas cards)


Otta nei en Truru e’n dohajedh eus passyes. Nei a wrüg mettya en boosty bian henwys “Lily’s” rag debry li po eva te. Nena nei a wras cartednow  Nadelik en tavas Kernôwek.  Nei a scrifas, “ Nadelik mery” po “Nadelik lôwen dhewgh. Ehes da ha sowena e’n Vledhen Nowydh.”

Pandra dhe dhelinya? 
Nei a dhowesas gwedh Nadelik gen tegednow, kelyn ha idhyow, royow Nadelik, clegh, steren ha garlons, oll en maner Keltek po a’n Brithoryon/Vrithoryon (Pictish). Pe liw ew Nadelik? Gwer/glas ha rüdh martesen! 


Monday, 28 August 2017

Tabm a Gernow 108 (white straw)

Scon (whare) e vedh mis Gwedngala (September). Ma cala (straw) solabres en lies gwel. Trehys ew an ys (corn). E'n pras ma barlys (barley) o an drevas (crop). Whei ell godhvos pedn barlysen dhort y vlew hir ha calish. Nag eus blew hir dhe waneth (wheat) po kergh (oats).



Ma garrednow (stalks) berr o sevel en resow. Nag ew an cala whath gwydn en tien, kethew gwydn lowr. An tiek (farmer) a wra doas scon gen y arder (plough). Ev a wra aras an gwel rag an nessa trevas. (En pelder whei ell gweles Goonhavern. En termyn eus passyes gwerwels (pasture) o rag bestys en hav.)



Pe le ma an ys  lebmyn? Martesen kemerys ew dhe chei brihy (brewery) rag gwil cor (martesen "Korev"). Ma meur a gor evys en Kernow!  An cala ew kemerys e'n bargen tir (farm) rag an lodnow (cattle), saw ma radn gerys en pilyow war an tir.


Friday, 23 June 2017

Tabm a Gernow 107 (flowers and art)

En cresen lowarth whei ell perna planjow o plejyowa ha whei ell perna has rag gonis losow rag flourys. 



Hedhyw whei ell gweles ha perna flourys en brithow. Ma liwyansow en disqwedhyans art  a wedh gen flourys, arran ha blejow tulifant. Thew an wedh liwys gen liwyow dowr. Liwys en oyl po acrylic ew an arran ha blejow tulifant. Thens gen limners dihaval.



Ew da genowgh whei losow o tevy en keow? Leun a liwyow ew an keow en Kernow. Leun a liwyow ew an brithow e'wedh.



Ma ken maner a obery dhe'n artiss ma. Nag üjy hei o cül devnidh a scübeligow  ha paynt. Na. Hy daffar hei ew  gweljow bian, paper ha glüs. Ma hei o trehy shapys ha composa anjei war wel ken aga glena. Lebmyn thens stag. Otta borelesyow en botel.


Wednesday, 21 June 2017

Tabm a Gernow 106 (Art exhibition at garden centre)

Ma Cresen Lowarth Chacewater ogas dhe Truru. Der hedna, teller da ew rag disqwedhyans art Bagas Art Truru. Ma golow da dhedhy rag mires orth an pictours. Ma coffy da e'n chei coffy e'wedh.


Mars eus whans dhewgh, whei ell redya (po perna) An Pader (the Lord's Prayer) en Kernowek Cres. Dornscrif teg ew, afinys gen crowsow.



Mater meurgerys ew godhviles (bestes gwels) ha enevales dov (pets). Ma lies imach broas ha bian en devnidhyow diffrans, rag ensampel: liwyow oyl, liwyow dowr ha glow.   Otta trei margh. Onan ew gwydn. Ma va o ponya üskis. Ma tiek gen pemp margh o conis y wel. Ass ew broas an para (team). Martesen ma'n tryja margh en y stabel. A wra ev pôtya (kick) po stankya (stamp)?

 



"Nader margh" henwys ew an best ma, saw nag ew ev margh (best pajar trosek) -  prev ew gen whegh garr ha skelly (wings).  



Ma nebes edhnow e'n pictours ma. Ma yer ha cülyek ogas dhe crow anjei. Ma yar wharthüs e'wedh. Edhnow dov ens.

 

Ma hevelenebow a elergh gwydn o neyja war lydn po ryver, scowl rüdh (kite) ha oula o neyja en ayr. Pandr'ew hedna en ewines oula?  Haval ew dhe loor leun!




Thera nei en Kernow. Endella ma edhnow mor, gulanes dres oll.
Pednow gwydn ew edhnow mor e'wedh - saw nag ens dhort Kernow. Da ew ganjans mordardha!

 




Sunday, 18 June 2017

Tabm a Gernow 105 (Murdoch Day)

Thera bush broas a düs en Resrüdh de Sadorn, drefen boas Dedh Murdoch. Journa teg o hei. An howl a spladnas ha nag era glaw na gwens. Baners o cregys a ûgh dres an stret gen pobel an dre. Thera marhas vroas e’n stret ha nag era kerry veth. Thera lies stall rag boos ha diwosow ha rag oll sortow taklow e’n stret ahes. 


Thera fer en park kerry o rei marhogethow dhe’n flehes (saw nag era margh veth). Dillas hav o degys gen oll an bes.


Era whans dhewgh a vûsek? Whei alja gasôwes (goslowes) orth organ eth. Pur ûhel ha pur spladn o. Thera bagasow o seny jazz e'wedh.


Otta eth moy! En Kernow ma tüs, lies Kernow, neb a gar jynnys eth, broas ha bian. Gwaryellow gwesyon ens!


Ew hebma den pur hir reb delow an den bal? Nag ew. Thera an den o tegy diwarr hir fouls dadn y wiscas de Sadorn. De Sül y vedh hirder normal.